Waargebeurd: Een koning met een boyband-hoofd en een sprookjeskastelen-verslaving

Waargebeurd: Een koning met een boyband-hoofd en een sprookjeskastelen-verslaving

Misschien heb je van ze gehoord, of ben je er zelfs wel eens geweest: de droomkastelen in de Duitse deelstaat Beieren. Slot Herrenchiemsee, Linderhof, Schachen, of het misschien wel beroemdste Neuschwanstein; het kasteel waarop het sprookjeskasteel van Doornroosje is gebaseerd. Dit laatste kolossale bouwwerk is een van de populairste toeristische attracties van Duitsland en trekt jaarlijks zo’n 1,3 miljoen bezoekers. Wat je wellicht niet weet, is dat al die prachtige paleizen zijn gebouwd in opdracht van een en dezelfde koning. Een koning die regeerde in een tijd waarin de Duitse deelstaten langzaam samenkwamen in het Duitse Rijk. Een koning die misschien niet helemaal goed bij z’n hoofd was, maar lang zo gek niet als men in die tijd deed geloven. Dit is het verhaal van Lodewijk II van Beieren, bijgenaamd ‘De Sprookjeskoning’.

Wie was deze sprookjeskoning?

Eerst een kleine achtergrond. Ludwig von Wittelsbach, Lodewijk, werd geboren op 25 augustus 1845. Hij was de oudste zoon van koning Maximiliaan II van Beieren en koningin Marie van Pruisen en bracht het grootste deel van zijn jeugd door in zijn vaders kasteel. Zijn opvoeding lag in handen van leraren die hem van jongs af aan een strikt studieprogramma oplegden, hooguit onderbroken door brute lichamelijke training. Lodewijk had geen band met zijn ouders. Zijn vader sprak hij maar zelden en hij duidde zijn moeder aan met ‘mijn verwekkers vrouw’. Hij was wel close met opa Lodewijk I, met wie hij een liefde voor kunst en architectuur deelde. Die deelde hij trouwens ook met zijn vader, maar die sprak hij amper en dan heb je weinig aan gedeelde interesses.

[RELATED id=”232285″]

Toen Lodewijk achttien was, overleed zijn vader en besteeg hij de Beierse troon. Jong en onervaren, maar populair, ook vanwege zijn boyband-uiterlijk. Er wordt wel eens beweerd dat hij zich niet bekommerde om politieke kwesties en alleen bezig was met zijn hobby’s, maar dat is niet helemaal waar. Hij wist dat hij niet veel had in te brengen en liet de politiek over aan de adviseurs die zijn vader al had geïnstalleerd. Zo had hij zijn handen vrij aan het opfleuren van het Beierse landschap met theaters en de eerder genoemde kastelen. Lodewijk zag Beieren als het toekomstige culturele hart van het Duitse volk.

Een jonge Lodewijk met zijn boyband-hoofd
Een jonge Lodewijk met zijn boyband-hoofd | Bron: Wikipedia

Dat klinkt toch best goed?

Ja, dat was het ook wel. Maar dan was er ook nog zijn vriendschap met de Beierse prins Paul Maximiliaan. Samen reden ze paard, lazen poëzie en speelden scènes uit opera’s van Lodewijks favoriete componist Wagner. Er wordt beweerd dat de relatie ook seksueel was, maar dat daar een einde aan kwam toen Lodewijk zich verloofde met de knappe Elisabeth; zijn nicht en latere keizerin ‘Sisi’ van Oostenrijk. De twee zouden tot grote verbazing van de Beierse bevolking nooit trouwen, wat hem niet helemaal in dank werd afgenomen.

[RELATED id=”232934″]

Is dat de reden voor zijn verminderde populariteit?

Ook. Maar toen niet lang na zijn kroning de oorlog tussen Pruisen en Oostenrijk uitbrak, aanvaardde hij het leiderschap en koos met Beieren de kant van Oostenrijk. Helaas voor hem maakte het Oostenrijkse keizerrijk geen schijn van kans tegen het Pruisische leger. Zal je altijd zien.

Beieren moest de schade aan Pruisische kant vergoeden en werd zodoende volledig afhankelijk van Pruisen. Lodewijk stond ook niet te springen om een Duitse eenwording, maar had geen andere keus dan zich hierbij neer te leggen. Vooral nadat hij er een smak geld voor kreeg van bondskanselier Bismarck, architect van het Duitse keizerrijk. Lodewijk had nogal wat uitgegeven en dat begon een beetje te knellen. Lodewijk, toch al niet zo’n mensen-mens, trok zich hierna terug uit het openbare leven.

Hoe loopt het verhaal van Lodewijk af?

In 1886 werd Lodewijk uit zijn ambt gezet, nadat hij door een psychiater officieel gek verklaard werd. Hij werd gevangen gezet en niet lang daarna werd zijn lichaam levenloos aangetroffen in een meer ten zuiden van München. Ook de psychiater lag dood in hetzelfde water. Wat destijds werd gezien als zelfmoord, wordt nu door historici in twijfel getrokken. Het lijkt aannemelijker dat zijn ministers genoeg hadden van een spilzieke koning die maar door bleef bouwen en geen zin had in kritiek daarop. Bij elke opmerking daarover dreigde hij het hele kabinet naar huis te sturen. Bang voor hun eigen positie besloten ze daarop dat de koning van het toneel moest verdwijnen.

Een opgebaarde Sprookjeskoning
Een opgebaarde Sprookjeskoning | Bron: Der Spiegel

Gelukkig hebben we de monumenten nog

Inderdaad! De bouwwerken mogen in die tijd dan controversieel zijn geweest, uiteindelijk kan toch niemand ontkennen dat ze goed zijn voor de regio. Niet alleen zijn het stuk voor stuk architectonische pareltjes, het levert de deelstaat jaarlijks een flinke som geld op door bezoekers. De kastelen zijn net zo iconisch voor Duitsland, als de pyramiden voor Egypte en Chinese Muur voor China. Lodewijk mag dan niet de ideale koning zijn geweest, hij heeft Duitsland wél een stuk mooier gemaakt.

[RELATED id=”227337″]