Operation Mincemeat: De vreemdste undercoveractie uit de Tweede Wereldoorlog

In september 1942 spoelde het lijk van Britse militair James Hadden Turner na een vliegtuigcrash aan in Spanje. Dat was natuurlijk heel naar voor de familie van Turner, maar ook de Britse inlichtingendienst de MI5 vond het bijzonder vervelend. Turner had namelijk een brief met top secret informatie in zijn zak. De inlichtingendienst had echter geluk. Toen het lichaam terugbezorgd werd, zat de brief nog gewoon in de zak van de dode en leek deze ongeopend. Als de Nazi’s de brief toch gelezen hadden, besloten ze om deze niet serieus te nemen en werd er niets mee gedaan.

De MI5 was opgelucht, maar ook geïnspireerd

Deze bijna-blunder bracht Britse Charles Cholmondely op een idee. Wat nou als de Nazi’s een door de MI5 gedropt lijk zouden ontdekken met een hele koffer vol valse informatie?

Charles Cholmondeley

Charles Cholmondeley | Bron: Wikipedia

De Britten waren namelijk hard op zoek naar een manier op valse informatie te planten. Ze wilden de Duitsers namelijk laten geloven dat ze een inval zouden doen op Sardinië en Griekenland. Zodra de Nazi’s hun legers hierheen verplaatst hadden, zou de echte inval op Sicilië plaatsvinden.

Goed plan, nu nog een lijk

Om dit plan te laten slagen was dus een dode spion nodig. Er moest dus een lijk gevonden worden. Dus de MI5 ging onder leiding van Ewen Montagu hard op zoek.

Ewen Montagu

Ewen Montagu | Bron: Wikipedia

Dit was moeilijker dat het lijkt. Het lijk moest namelijk aan een aantal voorwaarden voldoen. Zo moest het een geloofwaardige Britse militair zijn, dus vrouwen, kinderen en bejaarden vielen af. Daarnaast moest de doodsoorzaak van deze nieuwe spion op verdrinking lijken. En als allerbelangrijkste moesten er geen lastige familieleden zijn, die moeilijke vragen gingen stellen over de postume promotie van hun familielid en zo het plan zouden kunnen uitlekken.

Nou dat is nog best een flink lijstje

Uiteindelijk lukte het de MI5 om een lijk te vinden dat helemaal aan hun voorwaarden voldeed. De 34-jarige Glyndwr Michael was gestorven aan vergiftiging met rattengif en deze dakloze man had geen ouders of andere directe familie meer die moeilijk zouden kunnen gaan doen.

Identiteitskaart van William Martin

Identiteitskaart van William Martin | Bron: Wikipedia

Nadat het perfecte lijk gevonden was, was het geen kwestie van droppen en klaar. Er werd zorgvuldig een heel nieuw leven voor de dode gemaakt. Het zou opvallen als de dode naast de geheime documenten niets persoonlijks in zijn tas had. Naast valse identiteitspapieren op de naam William Martin (met de foto van een militair die de tweelingbroer van Michael had kunnen zijn), zorgde de MI5 ook voor gebruikte bus- en theaterkaartjes, brieven, bonnetjes (waaronder een voor een verlovingsring), een foto van zijn zogenaamde verloofde en nog wat andere persoonlijke dingen zoals een bos sleutels. Ook werd voor de zekerheid een overlijdensadvertentie in de krant geplaatst om de nieuwe identiteit van Michael compleet te maken.

Graf van William Martin

Graf van William Martin | Bron: Wikipedia

Na alle moeite die de inlichtingendienst in de inhoud van de koffer gestoken had, was het natuurlijk wel de bedoeling dat het lijk en de koffer in het water bij elkaar zouden blijven en samen gevonden zouden worden.

Lastig

De meest voor de hand liggende suggestie was om handboeien te gebruiken. Het leek echter niet heel geloofwaardig dat majoor Martin de hele vliegreis vanuit Engeland aan zijn tas vastgeketend zou zitten. Het meest natuurlijke zou gebruikmaken van de lijkstijfheid zijn, maar dit werd als te riskant gezien. Als de koffer toch afdreef was alle moeite voor niets geweest. Uiteindelijk werd het idee bedacht om de koffer vast te maken aan de trenchcoat van de spion.
Pam, de zogenaamde verloofde van William Martin

Pam, de zogenaamde verloofde van William Martin | Bron: MI5

Toen alle voorbereidingen klaar waren werd het lijk op 19 april 1943 in een koeltank naar de onderzeeër Seraph gebracht. Vanuit de onderzeeër werden majoor Martin en zijn koffer te water gelaten, richting Spanje. Op 30 april werd het lijk door een Spaanse visser gevonden.

Het eerste deel van het plan was dus geluk, nu nog interesse voor de koffer wekken

Zoals afgesproken was, eiste de Britse consul in Spanje gelijk de inhoud van deze supergeheime koffer op. Nu werden de Nazi’s ook nieuwsgierig naar de inhoud van de koffer. De Spaanse autoriteiten wilden hier best aan tegemoet komen en gaven ze een uur om alles te fotograferen.

Het spannendste was nu of de Nazi’s erin zouden trappen of dat alle moeite voor niets geweest was. Al snel werd door onderschepte berichten duidelijk dat de informatie geloofd werd. Troepen werden uit Sicilië naar Sardinië en Griekenland verplaatst, wat de inval op Sicilië een stuk makkelijker maakte voor de geallieerden. Missie geslaagd! (KC)

Reageer op artikel:
Operation Mincemeat: De vreemdste undercoveractie uit de Tweede Wereldoorlog
Sluiten