De geboorte van Venus: Een wereldberoemd schilderij met een beeldgrap

De geboorte van Venus: Een wereldberoemd schilderij met een beeldgrap

Het schilderij De geboorte van Venus is rond 1483 geschilderd door Sandro Botticelli. Op het schilderij staat zoals de titel al suggereert de geboorte van Venus afgebeeld. Je hebt misschien een idee hoe zo’n geboorte eruitziet, maar als je dan naar het schilderij kijkt zie je dat de kunstenaar toch een ander idee van een geboorte heeft.

De geboorte van Venus
De geboorte van Venus | Bron: Sandro Botticelli, Uffizi

Het gaat er vrij lieflijk aan toe, ja

Op het schilderij is een naakte volwassen vrouw te zien, die op een schelp staat en aan land geblazen wordt. Als je je nu zorgen maakt over de kwaliteit van de seksuele voorlichting die Botticelli gekregen heeft, is dat niet nodig.

De schelp is niet een renaissance variant van de ooievaar. Botticelli houdt zich met dit schilderij gewoon goed aan het verhaal rond de geboorte van Venus. Volgens de mythe is zij als een volwassen vrouw uit zeeschuim geboren. Er zijn dus geen ouders of dokter aanwezig.

Rebirth of Venus
Rebirth of Venus | Bron: David LaChapelle

Wie zijn dan de andere figuren op het schilderij?

Hoewel Venus het centrale figuur op het schilderij is, is zij niet de enige persoon op het schilderij. Ze wordt door twee figuren aan land geblazen, waar een vrouw met een mantel op haar staat te wachten. Zij staan niet voor niets op het schilderij. De blazende figuren zijn de personificaties van de westenwind Zephyrus en zijn vrouw, de nimf Flora, die volgens de mythe de godin van de bloemen was. De vrouw met de mantel is de lentegodin Pomona. De symbolen van het voorjaar zijn er dus klaar voor om de godin Venus aan land te helpen.

Parodie op De geboorte van Venus met konijnen
Parodie op De geboorte van Venus met konijnen | Bron: Shae Syu (Reddit)

Opvallend aan dit schilderij is de grote schelp waar Venus op staat. Toch wat anders dan zeeschuim. In de tijd dat dit schilderij geschilderd werd, was dit een foute grap. De schelp was toen namelijk een metafoor voor het vrouwelijks geslachtsdeel. Best toepasselijk dus om de godin van de liefde zich hierop te laten vervoeren. Waarschijnlijk was dit schilderij gemaakt ter ere van een huwelijk. De seksgrap is dus wat inspiratie voor het pasgetrouwde stel.

Venus als inspiratie dus?

De geboorte van Venus heeft de tand des tijds goed doorstaan. Venus blijft eeuwig jong en blijft inspireren. Er zijn talloze parodieën van het schilderij gemaakt. Een detail van het schilderij, het hoofd van de godin, is zelfs op de Italiaanse euromunten te zien.

Euromunt met Venus
Euromunt met Venus | Bron: touchcoins.sunflower.ch

We zullen het nooit weten, maar waarschijnlijk zou Botticelli dit wel kunnen waarderen. De schilder heeft namelijk goed naar het marmeren beeld Venus de Medici gekeken voor hij het schilderij maakte. (KC)

Venus de Medici
Venus de Medici | Bron: Uffizzi, foto wikipedia