De bloederige oorsprong van Valentijnsdag

De bloederige oorsprong van Valentijnsdag

Over twee weken is het al weer zo ver: Valentijnsdag. Als je zo’n cynicus bent die denkt dat Valentijnsdag verzonnen is door bloemisten en makers van wenskaarten heb je het mis. Al sinds de 5de eeuw na Christus wordt Valentijnsdag gevierd. De oudste nog bestaande Valentijn-liefdesverklaring die nog bestaat komt uit de 15de eeuw. Dit was echter niet de eerste Valentijnskaart ooit geschreven. Die was namelijk van de hand van Sint Valentijn.

Reclame voor Valentijnskaarten van het merk Prangs
Reclame voor Valentijnskaarten van het merk Prangs | Bron: Wikimedia

Sint Valentijn?

Sint Valentijn is de naamgever van Valentijnsdag. Het ingewikkelde is dat we niet precies weten wie Sint Valentijn precies was. Wat wel bekend is, is dat twee heiligen die beide Sint Valentinus of op z’n Nederlands Sint Valentijn heten, hun naamdag hebben op 14 februari en dat een andere Sint Valentinus op 7 februari herdacht werd. Niet alleen hadden deze heren dezelfde naam, ook hun levens leken op elkaar. Allen waren ze als Christelijke geestelijke de marteldood gestorven. Het is dan ook niet raar dat na verloop van tijd deze heiligen in de verhalen samensmolten tot één persoon.

Sint Valentijn
Sint Valentijn | Bron: Onbekend

Een van deze verhalen vertelt hoe Sint Valentijn zich het ongenoegen van Romeinse keizer Claudius op de hals haalde. Claudius dacht dat zijn soldaten beter zouden vechten als ze niet afgeleid werden door zaken als een vrouw of een gezin en verbood ze dan ook te trouwen. Romantisch als hij was, sloeg Valentijn dit verbod in de wind en verbond hij de soldaten en hun geliefden stiekem in het echt.

Sint Valentijn doopt de cipiersdochter na haar genezing
Sint Valentijn doopt de cipiersdochter na haar genezing | Bron: Jacopo Bassano

Daar was de keizer vast niet blij mee…

Claudius kon deze ondermijning van zijn gezag natuurlijk niet waarderen. Hij nam de sint gevangen. Toen hij voor de keizer moest verschijnen probeerde Valentijn ook nog eens om deze tot het Christendom te bekeren. Nu was de maat echt vol voor Claudius. Hij veroordeelde Valentijn ter dood. De romanticus Valentijn wist echter zelfs in de gevangenis nog liefde te vinden. Voor het vonnis voltrokken werd, gaf hij de dochter van de gevangenisbewaarder nog een liefdesbrief die ondertekend was met het inmiddels klassieke “Van je Valentijn”.

Sint Valentijns altaar
Sint Valentijns altaar | Bron: Wikipedia

Volgens een andere variant van dit verhaal dat Valentijn iets meer sint en iets minder Casanova moest laten lijken, had de gevangenisbewaarder Valentijn gevraagd om zijn dochter van blindheid te genezen. De sint probeerde dit, maar dat lukte niet. Als laatste poging gaf Sint Valentijn de cipiersdochter op de dag van zijn terechtstelling een briefje met daarin een bloem. Zodra het meisje het briefje opende kon ze weer zien en door dit wonder bekeerden zij en haar familie zich tot het Christendom. Hoewel er dus een happy end is voor het meisje loopt ook dit verhaal voor Valentijn minder gezellig af, hij wordt namelijk onthoofd.

Drie heiligen met twee verhalen dus?

Wat het ware verhaal is en of er überhaupt een waar verhaal is, is niet meer te achterhalen. De Katholieke kerk duidt Sint Valentijn aan als een heilige die terecht door mensen wordt vereerd, maar wiens daden slechts aan God bekend zijn. Er moet dus een reden zijn om deze Sint te vereren, maar wat de reden precies is zijn ze alleen even vergeten.

[Sint Valentijn houdt toezicht op de bouw van een basiliek

Sint Valentijn houdt toezicht op de bouw van een basiliek | Bron: Onbekende maker

Valentijnsdag is echter verre van vergeten. Bij deze dus de reminder om een kaartje te kopen. Of je hier net als Sint Valentijn je naam onderzet of voor een traditioneel anoniem kaartje gaat, kun je nog even over nadenken. (KC)